In het rijtje mooiste volksliederen mag de hymne van de Verenigde Staten natuurlijk niet ontbreken: 'The Star-Spangled Banner'. Veel gehoord tijdens de Olympische Spelen. En de Amerikanen weten bij elk sportevenement een ware show van hun volkslied te maken, neem de Superbowl bijvoorbeeld. Maar waarover zingen ze nu precies? Waar komt de tekst vandaan? Wie heeft deze melodie geschreven? Hiervoor gaan we eerst terug naar het jaar 1770. In Londen waren de rijkere mannen lid van een society. Zo had je bijvoorbeeld de Anacreontic Society. Dit was een gentlemen's club voor (amateur) musici. De voorzitter van deze club, Ralph Tomlinson, wilde een soort clublied schrijven. Clublid John Stafford Smith schreef ooit als tiener al een melodie. Zo ontstond The Anacreontic Song. Het lied en dan vooral de melodie begon steeds populairder te worden, zo ook in de Verenigde Staten.
Veertig jaar later. Amerika 1814. Tijdens deze oorlog (1812-1815) was de dichter en advocaat Francis Scott Key aan boord van een Brits oorlogssschip. Hier was hij getuige van het bombardement op Fort McHenry in Baltimore. De volgende dag schreef hij een gedicht met als titel 'The Defence of Fort McHenry'. Hierin de zin 'O say does that star-spangled banner yet wave'. Tijdens het schrijven van het gedicht had hij de melodie van de Anacreontic Song al in zijn gedachten. Het lied werd een erg populair patriottistisch lied. Op drie maart 1931 werd, onder president Herbert Hoover, The Star-Spangled Banner (de met sterren bezaaide banier) het officiële volkslied van de Verenigde Staten.
Oh, say can you see by the dawn's early light What so proudly we hailed at the twilight's last gleaming? Whose broad stripes and bright stars thru the perilous fight, O'er the ramparts we watched were so gallantly streaming? And the rocket's red glare, the bombs bursting in air, Gave proof through the night that our flag was still there. Oh, say does that star-spangled banner yet wave O'er the land of the free and the home of the brave?
On the shore, dimly seen through the mists of the deep, Where the foe's haughty host in dread silence reposes, What is that which the breeze, o'er the towering steep, As it fitfully blows, half conceals, half discloses? Now it catches the gleam of the morning's first beam, In full glory reflected now shines in the stream: 'Tis the star-spangled banner! Oh long may it wave O'er the land of the free and the home of the brave!
And where is that band who so vauntingly swore That the havoc of war and the battle's confusion, A home and a country should leave us no more! Their blood has washed out their foul footsteps' pollution. No refuge could save the hireling and slave From the terror of flight, or the gloom of the grave: And the star-spangled banner in triumph doth wave O'er the land of the free and the home of the brave!
Oh! thus be it ever, when freemen shall stand Between their loved home and the war's desolation! Blest with victory and peace, may the heav'n rescued land Praise the Power that hath made and preserved us a nation. Then conquer we must, when our cause it is just, And this be our motto: "In God is our trust." And the star-spangled banner in triumph shall wave O'er the land of the free and the home of the brave!
I'm going to a town that has already been burnt down I'm going to a place that has already been disgraced I'm gonna see some folks who have already been let down I'm so tired of America
I'm gonna make it up for all of The Sunday Times I'm gonna make it up for all of the nursery rhymes They never really seem to want to tell the truth I'm so tired of you, America
Making my own way home, ain't gonna be alone I've got a life to lead, America I've got a life to lead
Tell me, do you really think you go to hell for having loved? Tell me, enough of thinking everything that you've done is good I really need to know, after soaking the body of Jesus Christ in blood I'm so tired of America
I really need to know I may just never see you again, or might as well You took advantage of a world that loved you well I'm going to a town that has already been burnt down I'm so tired of you, America
Making my own way home, ain't gonna be alone I've got a life to lead, America I've got a life to lead I got a soul to feed I got a dream to heed And that's all I need
Making my own way home, ain't gonna be alone I'm going to a town That has already been burnt down
We kennen allemaal het beeld van het Nederlands Elftal, waarbij de spelers op een rij staan en ons Wilhelmus gespeeld wordt. De één staart stoïcijns of gespannen voor zich uit, de ander krijgt net de lippen een beetje van elkaar los en een enkeling zingt uit volle borst mee. Wat dat betreft kunnen onze voetballers een voorbeeld nemen aan de spelers uit landen als Italië. Hier zingen en schreeuwen de spelers de longen en hart bijna het lijf uit tijdens hun nationaal volkslied, wat een passie!
Het is wel uniek dat een volkslied zoveel passie en emotie bij de mens los kan maken. Maar waar komen deze liederen vandaan? Door wie en wanneer zijn ze geschreven? Zijn ze net zo oud als het land zelf is? Wat is de betekenis van de tekst?
In de komende maanden houd ik steeds één volkslied onder de loep en probeer deze vragen te beantwoorden. Van de mooiste tot de vreemdste of kortste volksliederen.
Vandaag bekijken en beluisteren we het Russisch Volkslied, de hymne van de Russische Federatie. Naar mijn mening één van de mooiste volksliederen, zo niet de aller-mooiste. Dit heeft misschien ook te maken met het feit dat Rusland en de geschiedenis van dit enorme land mij altijd intrigeerde. De geschiedenislessen over de Tsaar, Lenin en Stalin met die prachtige foto's en schilderijen kan ik mij nog goed heugen. Als kind heb ik het einde van de Koude Oorlog meegemaakt. De beelden van het Rode Plein met die enorme militaire parades maar ook films als Wargames en Rocky IV, de serie Airwolf en de prachtige nummers Russians van Sting en Billy Joel's Leningrad hebben toen absoluut een steentje bijgedragen aan mijn beeldvorming van deze periode.
Eerst dit:
Een volkslied is een soort van volks- of staats-symbool. Deze wordt vaak gespeeld bij een ontvangst van een staatshoofd, bij het eren van een winnaar bij internationale sportevenementen of andere plechtige gelegenheden. Pas in de 18e of 19e eeuw kozen landen in Europa een eigen volkslied, mede onder invloed van de Romantiek en het opkomend nationalisme. De meeste volksliederen dateren dan ook uit deze periode. Sommige zijn veel ouder. Dit zijn vaak oude strijdliederen, het Wilhelmus is hier een voorbeeld van. Hoewel ons volkslied de oudste ter wereld is, werd het lied pas in 1932 officieel het volkslied van Nederland. Volksliederen (strijdliederen) zijn vaak zo geschreven dat ze gemakkelijk gezongen kunnen worden en een opzwepende melodie hebben. Door het marstempo konden de soldaten al zingend en lopend makkelijker afstanden overbruggen.
Het Russisch volkslied is door de jaren heen een aantal keer gewijzigd. Dit had natuurlijk te maken met de politieke situaties in het land.
1790: Grom probedy, razdavajsja
1815: Gebed van de Russen ( Met de melodie van God Save The King - Engeland)
1833: God, behoed de Tsaar
1917: Arbeiders Marseillaise
1918: De Internationale (eerste volkslied Sovjet-Unie)
1944: Volkslied van de Sovjet-Unie
In de jaren '30 was er een wedstrijd voor het schrijven van het volkslied voor de Sovjet-Unie. Hierdoor ontstond eind jaren '30 de hymne van de Bolsjewistische partij. De melodie was geschreven door Aleksandr Aleksandrov. Bij deze melodie werd een patriottische tekst geschreven door Sergej Michalkov en zo ontstond het nieuwe volkslied, dat voor het eerst werd gespeeld op 1 januari 1944. Gimn Sovetskogo Sojoeza (Гимн Советского Союза) Hymne van de Sovjet-Unie:
In 1955, twee jaar na de dood van Stalin, werd het volkslied zonder tekst gebruikt. Dit duurde tot 1977, het jaar dat er een nieuwe tekst geschreven werd.
Een onverwoestbare unie van vrije republieken, Heeft het almachtige Rusland voor eeuwen gesmeed. Lang leve de door de wil der volkeren opgerichte, Verenigde, machtige, Sovjet-Unie! Refrein: Eer aan ons vrije vaderland, Het betrouwbare fort van de volkerenvriendschap! De partij van Lenin - de macht van het volk, Zal ons naar de triomf van het communisme leiden! Door de onweersbuien heen, scheen ons de zon der vrijheid toe, En de grote Lenin heeft ons de weg getoond: Voor de goede zaak heeft hij de volkeren doen opstaan, Tot arbeid en heldendaden heeft hij ons geïnspireerd! Refrein In de overwinning van de onsterfelijke ideeën van het communisme, Zien wij de toekomst van onze staat, En de rode wimpel van het geëerde vaderland, Zullen wij altijd onvoorwaardelijk trouw zijn!
Toen de Sovjet in 1991 uiteen viel, kreeg Rusland opnieuw een ander volkslied. Boris Jeltsin koos voor het Patriottenlied. Dit volkslied zonder tekst is onder de Russen nooit populair geweest. In 2000 werd het 'oude' volkslied weer in ere hersteld door Poetin. De nieuwe tekst werd, meer dan zestig jaar na de eerste versie, opnieuw geschreven door Michalkov: Gimn Rossijskoi Federatsii(Гимн Российской Федерации) Hymne van de Russische Federatie: Rusland is ons heilig rijk; Rusland is ons geliefde land. De machtige wilskracht, de grote eer; Je erfenis voor alle tijden! Refrein: Moge je roemrijk zijn, ons vrij Vaderland; De eeuwige bond der broederlijke volkeren; De volkswijsheid die wij van onze voorvaderen gekregen hebben! Moge je roemrijk zijn, het land! Wij zijn trots op je! Van de zuidzeeën en tot aan de poolcirkel; Strekken onze bossen en velden zich uit. Jij bent de enige in deze wereld! Je bent de enige die zo is; Godbeschermd geboorteland van ons! Refrein De grote ruimte voor de droom en het leven; Wordt voor ons door de komende jaren geopend. Onze trouw aan het Vaderland geeft ons kracht; Zo was het, zo is het, zo zal het voor altijd blijven! Genoeg zo! Tijd om naar dit prachtig volkslied te luisteren:
Vroeger hadden wij geen 150 zenders op tv. Een computer ontbrak in huis. Internet, PSP's, de DS, Playstation en de Wii bestonden toen nog niet, om van Iphone, Ipad en Ipod maar te zwijgen. Muziek luisteren deden wij via de radio. Je stelde je eigen cassettebandjes samen met je favoriete liedjes erop. Op vrijdagmiddag naar de top40 luisteren, proberen precies op tijd 'record' in te drukken en maar hopen dat de DJ er aan het einde niet doorheen zou lullen.
Op regenachtige zondagen draaide ik wel eens een LP op de platenspeler. BZN, Pussycat, George Baker Selection en natuurlijk James Last 'Swingt op klompen', waren van die 'toppers', die in de platenkast van mijn ouders stonden.
Op mijn achtste verjaardag kreeg ik van buurmeisje Gwenda de volgende LP: 'Hallo, ik ben kabouter Cornuco'. Een sprookje met liedjes, geschreven door Tol Hansse, bij het grote publiek bekend van de hit 'Big City'. Ik weet nog dat ik deze plaat toen helemaal grijs heb gedraaid. Ook broertje I.J. kent nog letterlijk de teksten van sommige nummers.
Een kennis heeft deze plaat nog van mij te leen. Toch maar eens vragen wanneer/of ik hem terug krijg.
Wie van jullie kent deze plaat en heeft er vroeger ook naar geluisterd???
Deze band is wereldwijd bekend geworden door hun cover van Gotye op één gitaar. Dat rijmt, dus het is waar... Een stel topmuzikanten bij elkaar! Elk bandlid bespeelt verschillende instrumenten, qua zang zijn ze ook stukken beter dan menig The Voice-kandidaat is. Deze versie van Karma Police van Radiohead vind ik helemaal top! Echt een aanrader om ook andere covers, zoals Grenade, van deze band te beluisteren op YouTube...
